Tag: Kılınış

Türkçe Duyu Fiilleri ve Kılınış Arasındaki İlişki

Yazının tamamı için tıklayınız. Dilin en önemli unsurlarından olan fiiller, araştırmacılar tarafından farklı şekillerde sınıflandırılabilmektedir. Bu sınıflandırmalar yapılırken temel alınan en önemli ölçütlerden biri anlamdır. Anlamın temel alındığı sınıflandırmalarda fiillerin bir bölümü mental fiil sınıfında yer almaktadır. Mental fiiller, bir mental süreç neticesinde ortaya çıkan her türlü zihin faaliyetini ifade eden dil ögeleridir. Bu ögeler …

Devamını oku

-(X)k Ekinin Kılınış, Kiplik ve Çatı Kategorisindeki İşlevleri

Yazının tamamı için tıklayınız. Türkçe ekler üzerine yapılan çalışmalarda işlevsel bakış açısının yeterince yaygınlaşmadığı görülmektedir. Bu nedenle eklerin çeşitli kullanımlarda hangi ölçütlere göre işlevler kazandığı, kök/gövdeye bağlandığı üzerinde yeterince tartışılan konulardan değildir. Ekler kök/gövdeye bağlanırken dil içi bir takım ölçütler belirmektedir. Özellikle fiilden isim yapan eklerde bu ölçütlerden birisi kılınıştır. Türkçe fiillerin kılınış türleri kendisine …

Devamını oku

Türkçe Fiillerde Kılınış Türlerinin Dil Öğretimindeki Yeri Üzerine

Prof. Dr. Ahmet Karadoğan ile birlikte… Yazının tamamı için tıklayınız. Kılınış (aktionsart) fiil kök ya da gövdesinde belirtilen hareketin gerçek dünyada gerçekleşme esnasında belli noktalara ya da sürece vurgu yapıp yapmamasıdır. Fiil tabanındaki belirtilen hareketin gerçekleşme tarzı fiillerin kılınış türlerini belirler. Özellikle batı dillerinde fiillerde iki farklı kılınış türü (sonlu-sonsuz “telic-atelic”) görülürken Türkçe fiillerde üç …

Devamını oku

Kılınış Özellikleri Bakımından ‘–(I)r…–mAz’ ve ‘–DI…–mAdI’ Yapıları

Yazının tamamı için tıklayınız. Dil içerisinde farklı dil bilgisi kategorileri birbirlerinin kullanım alanlarına girerek birbirlerini biçim ve anlam bakımından etkilerler. Anlam biliminin alanına giren kılınış konusu da biçim bilgisiyle ilgili olan bazı zarf-fiil eklerinin kullanım alanına etki eder. Oğuz ve Kıpçak lehçelerine özgü biçimler olan ve Türkiye Türkçesinde yaygın olarak kullanılan “– (I)r… –mAz” ve …

Devamını oku

Ahmet Karadoğan, Türkiye Türkçesinde Kılınış

Yazının tamamını okumak için tıklayınız. Türkiye’de kılınış ve bakış konusu yeterince ele alınmamış olan bir konudur. Bu konudan ilk olarak Türkiye’de Agop Dilaçar bahsetmiştir. Dilaçar’ın çalışmasında kılınış ve bakış konusu “aspekt” başlığı altında ele alınmıştır. “Aspekt 1” ve “Aspekt 2” tabirleri ile Dilaçar, kılınış ve bakış konularını kastetmiştir. Dilaçar’ın çalışmalarını merkeze alarak yapılan birkaç tezden …

Devamını oku